Allergie
In Nederland komen verschillende allergieën voor. Een aantal van deze allergieën hebben een verband met zuivelproducten. Hieronder staan ze kort weergegeven.1. Koemelkallergie
Bij 2-3 % van de zuigelingen in Nederland komt voedselallergie voor. Dit is een abnormale reactie van het immuunsysteem van het lichaam, meestal op eiwitten afkomstig van koemelk. Dit eiwit wordt gebruikt in de meeste zuigelingenvoedingen, maar ook in moedermelk bevinden zich sporen.
Waarom komt koemelkallergie vooral voor bij zuigelingen?
De darmwand en het immuunsysteem zijn bij pasgeborenen nog niet helemaal rijp. De darmwand laat nog relatief grote eiwitten door, waar het immuunsysteem abnormaal op reageert. Vaak verdwijnt koemelkallergie als kinderen ouder worden en de darmwand zich verder ontwikkeld heeft. Rond de eerste verjaardag verdraagt ruim de helft weer koemelk. Op vijfjarige leeftijd is koemelkallergie bij de meeste kinderen verdwenen.
Hoe weet je of je baby koemelkallergie heeft?
Verschijnselen bij koemelkallergie zijn: veel huilen, spugen, huiduitslag, astma, diarree, kramp of verstopping. Als twee of meer symptomen naast elkaar voorkomen, dan is de kans groter dat het allergische klachten zijn. Zeker als ook een van de gezinsleden een aangetoonde voedselallergie heeft, een erfelijke aanleg vergroot namelijk de kans op een voedselallergie. Omdat voedselallergie moeilijk met zekerheid is vast te stellen, is het van belang de (consultatiebureau)arts te raadplegen.
Wat kun je er zelf tegen doen?
Borstvoeding
Als het even kan borstvoeding geven! Er zijn aanwijzingen dat 4 tot 6 maanden volledige borstvoeding beschermt tegen het ontstaan van allergie. Toch kunnen ook baby’s die borstvoeding krijgen overgevoelig reageren op sporen van koemelk in de moedermelk.
Flesvoeding
Als je baby de fles krijgt en allergisch voor koemelk blijkt te zijn, adviseert de consultatiebureau-arts vaak over te stappen op een ander soort zuigelingenvoeding. Hierin zijn de eiwitten in stukken ‘geknipt’ (gehydrolyseerd). Een kunstvoeding met gedeeltelijk gehydrolyseerd eiwit wordt sowieso geadviseerd voor baby’s die geen borstvoeding krijgen maar wel één of meer allergische gezinsleden hebben.
Bijvoeding
Baby’s met een koemelkallergie of baby’s die één of meer allergische gezinsleden hebben krijgen pas met 6 maanden hun eerste bijvoeding. De kans op het ontwikkelen van een nieuwe allergie is namelijk de eerste 6 maanden het grootst.
Weer koemelk uitproberen
Een koemelkallergie is zelden blijvend. Om onnodige beperkingen in de voeding te voorkomen is het belangrijk om regelmatig uit te proberen of koemelk weer verdragen wordt. In overleg met arts en diëtist geeft men meestal rond de eerste verjaardag van het kind weer koemelk. Geeft dit nog steeds klachten, dan probeert men het ieder half jaar weer.
2. Lactose-intolerantie
De term 'lactose-intolerantie' wordt veelal gebruikt voor allerlei (vermeende) problemen bij de consumptie van zuivelproducten. Het betreft hier een storing in de lactosestofwisseling, dat wil zeggen de vertering van melksuiker of lactose in maag en darm.
Bij een lactose-intolerantie kunnen melkproducten minder goed verdragen worden. Hoeveel lactose iemand kan verdragen, is per persoon verschillend.
Zure melkproducten geven meestal de minste klachten. De meeste Nederlandse kazen kunnen gegeten worden, want deze bevatten geen lactose. Smeerkaas, korstloze kaas, MonChou en kwark bevatten echter wél lactose. Wanneer de zuivel verspreid over de dag gebruikt wordt of in combinatie met een ander product wordt gegeten, geeft dit minder klachten. Bijvoorbeeld een glas melk bij de boterham in plaats van alleen een glas melk.
3. Lactase-deficiëntie
In het geval van lactase-deficiëntie is er helemaal geen lactase aanwezig is in het lichaam. Lactase is nodig om lactose (melksuiker) om te zetten, zodat het door de darmen kan worden opgenomen. Lactase-deficiëntie is een zeldzame, erfelijke afwijking.
Door een gebrek aan lactase in het lichaam kan lactose niet verder worden verwerkt. Dit geeft klachten als buikpijn, winderigheid en diarree. Bij deze kwaal schrijft de arts lactosevrije voeding voor, waardoor de klachten worden vermeden. Voor het samenstellen van een volwaardige voeding, kan advies worden gevraagd aan een diëtist.
In een lactosevrije voeding kunnen geen gewone zuivelproducten worden gebruikt, maar wél bijna alle Nederlandse kaassoorten. Smeerkaas, korstloze kaas, MonChou en kwark bevatten wél lactose.
4. Slijmvorming
Sommige mensen hebben last van (veel) slijmvorming in de mond tijdens en na het eten van bepaalde producten. Dit kan de ademhaling belemmeren en is met name vervelend bij intensief sporten en bij neus- en keelaandoeningen. Probeer bij verkoudheid of voor het sporten eens een zuur melkproduct. Een voordeel van zure zuivel is dat er na het drinken of eten ervan, weinig slijm wordt gevormd.